Piyasa analisti Mehmet Ali Yıldırımtürk, Venezuela’da yaşanan son gelişmelerin küresel ekonomi ve finans piyasalarına olası yansımalarını değerlendirdi, Yıldırımtürk, yaşananların jeopolitik risk algısını artırdığına dikkat çekerken, petrol, altın, döviz ve borsa üzerindeki etkilerine ilişkin görüşlerini paylaştı.
Büşra Kapan’ın Sözcü’de yayımlanan haberinde Yıldırımtürk, Venezuela merkezli gelişmelerin dünya genelinde siyasi ve ekonomik belirsizliği artırdığına dikkat çekerek, küresel ölçekte daha gergin bir döneme girildiğini söyledi. Bu ortamda piyasaların uzun süre teyakkuz halinde kalabileceği uyarısında bulundu.
Yıldırımtürk şu ifadelere yer verdi:
VENEZUELA’DA YÖNETİME YÖNELİK MÜDAHALE
Tabii Venezuela olayı bir süreden beri ekonominin gündemindeydi veya piyasaların gündemiydi; fakat sadece saldırılar petrol tankerlerine yönelikti. Böyle ülke yönetimine ilişkin bir saldırı tabii her yerde infial uyandırdı. Bu resmen tabii o ülkeye çökmek anlamına da geliyor. Burada bir güç gösterisi var Amerika’nın ve o bölgedeki diğer ülkelere de tehditler savuruldu. Dolayısıyla çok tedirgin edici bir gelişme.
DEMOKRASİ VE ULUSLARARASI TEPKİLER
Venezuela Başkanı burada haksız olabilir, şu olabilir, bu olabilir ama oranın yönetim kararını Amerikalı askeri yönetimin karar vermesi veya sürdürmesi yerine, oranın halkının yeniden seçeceği bir başkan ile yönetilmesi demokratik açıdan çok önemli. Ama şimdi demokrasiden orada biraz sapılmış olması da dünyada bir infial uyandırmış gibi görünüyor.
PETROL FİYATLARINA ETKİ SINIRLI
Bunun petrol fiyatları üzerinde çok fazla etkisi olacağını düşünmüyorum. Çünkü zaten Trump’ın dünkü basın açıklamasında da söylediği gibi; oradaki petrolü çalıştırmak için orada olduklarını belirtiyor ve dolayısıyla oradaki üretim artışıyla beraber petrol fiyatlarında buradan çok fazla bir olumsuzluk olmayacağı kanaatindeyim.
Zaten bir süreden beri petrol fiyatlarının Amerika’nın satışlarıyla beraber düşük seyrettiğini görüyoruz. Burada amaç özellikle Rusya’nın petrol gelirlerini de bir noktada azaltmak için yapılıyor. Çünkü petrol gelirleriyle savaş giderlerini karşıladığı düşünülüyor. Orada Rusya’ya dolayısıyla orada bir darbe, yani petrol fiyatlarıyla ilgili yaptırım uygulanıyor gibi bir şey görünüyor. Onun için ben petrol fiyatlarının hafta başında bir yükseliş olarak yansıyacağını düşünmüyorum.
ALTIN VE GÜMÜŞTE TEDİRGİNLİK FİYATLANIYOR
Ama altın ve gümüşte tabii ki yansımaları olacaktır. Bu tedirginlikler her zaman 2025’te de fiyatlandığı gibi 2026’da da daha fazla fiyatlanmaya başlayacaktır diye düşünüyorum. Zaten serbest piyasada Cumartesi günü bu olay duyulduğunda, dış piyasalar kapalı olmasına rağmen iç piyasada fiyatların biraz daha tırmandığını gözledik.
Yaklaşık 150-200 lira gibi bir fiyat hareketi oldu iç piyasada gram altın fiyatında. Dövizlerde çok fazla bir şey olmadı. Bundan böyle de dövizlerde çok fazla bir şey olacağı kanaatinde değilim. Özellikle yarın açıklanacak olan enflasyon verisi de biraz düşük gelmesi bekleniyor, işte emekli maaşlarının ayarlanabilmesi için biraz daha düşük gösterilecek gibi de görünüyor.
ENFLASYON VE İÇ PİYASA BEKLENTİLERİ
Ama önemli olan Ocak ayı enflasyonu. Ocak enflasyonu bu zamlardan sonra muhakkak ki bir miktar daha Aralık ayına göre daha yüksek çıkacağı biliniyor. Bu da tabii iç piyasada yine enflasyona karşı parasının değerini korumak isteyen, birikimi olan vatandaşların, halkın yine altına, belki biraz gümüşe yönelik talebi, beklentisi olabilir. Ama esas şimdi dediğiniz gibi Venezuela olayının hafta başında iç piyasada da dış piyasada da altın fiyatlarını tırmandıracağını söyleyebilirim.
BORSA VE KÜRESEL PİYASALAR
Borsada ise açılışın biraz daha zayıf olacağı kanaatindeyim. Her ne kadar geçen haftayı biraz yükselişle kapatmış olsak bile bu uluslararası nitelikte borsalarda da bir miktar bu tedirginlik yansıyabilir. Dolayısıyla aynı Amerika borsaları çok fazla bundan olumsuz etkilenmese bile diğer Avrupa borsaları ve Uzak Doğu borsaları bundan etkilenecektir. Bunun bize de yansımaları olacaktır.
BIST 100 VE DÖVİZ BEKLENTİSİ
Dolayısıyla bu bölge jeopolitik gerginlik olarak Venezuela ile beraber biraz daha bu gerginliğin artması söz konusu. O bakımdan borsada ben bir toparlanma olacağı kanaatinde değilim. Kendi dinamikleriyle ve yabancı yatırımcının olmadığı borsada yine küçük çaplı geri çekilmeler görebiliriz. Sert bir düşüş beklemiyorum; yine 11.000 puan üzerinde bir seviyede kalabilir Borsa İstanbul 100 endeksi. Dolayısıyla böyle bir hafta başında bir açılış bekliyorum.
KÜRESEL AYRIŞMA VE SİYASİ GERGİNLİK
Ama bölge için tabii ki veya dünya için çok hoş şeyler değil. Belki de bir Üçüncü Dünya Savaşı’nın başlangıcı gibi de görünüyor. Tabii çok hızlı bir şekilde Venezuela’daki işte bu başkan Amerika’da yargılanacak, ceza alacak, sonra diğer ülkelere de parmak sallamış gibi görünüyor Trump. Onun için her an teyakkuzda olan bir dünya olacak gibi görünüyor.
