ABD ve İsrail’in İran’ı hedef almasının ardından Tahran, Hürmüz Boğazı’nı kapatarak petrol ve doğalgaz akışını durdurdu. İran’ın bu hamlesi enerji fiyatlarını fırlatırken, piyasalarda da baskıyı artırdı. Ancak uzmanlara göre İran’ın en büyük silahının savaşın seyrini değiştirmesi ve ABD-İsrail üzerinde etkili olabilmesi için bu taktiği uzun süre devam ettirmesi gerekecek.
Geçen yıl haziran ayında yaşanan gerilimin aksine, Tahran yönetimi bu defa Körfez’deki ABD üslerini de vurarak çatışmayı geniş bir alana yayarken, bölgedeki enerji altyapısını hedef aldı. Uzmanlara göre İran, bu stratejisi ile askeri dezavantajını tersine çevirmeye çalışırken, ABD Başkanı Donald Trump’ın yüksek benzin fiyatlarına karşı hassasiyetine de oynuyor.
İran savunmasının kilit noktası ise Hürmüz Boğazı’ndan geçen tanker trafiğini aksatmak. Bölgede birkaç tanker saldırıya uğrarken bazı denizcilik sigorta şirketleri de Körfez’de faaliyet gösteren gemiler için teminatlarını iptal etti. Bu da İran’ın enerji piyasınındaki kontrolünü daha da artırdı.
Trump’ın düşük petrol stratejisiyle de çelişkili
Lambert Energy Advisory Başkanı Philip Lambert’a göre Hürmüz Boğazı’nın uzun süre kapatılması kasım ayındaki ABD ara seçimleri öncesinde petrol fiyatlarında ve ABD benzin fiyatlarında artışa yol açacak ve Trump’ın düşük petrol fiyatı stratejisiyle de çelişecek.
Lambert, benzin fiyatlarının yükselmesi ve petrol ile doğalgaz fiyatlarındaki ani artışların ABD ekonomisini durgunluk riskiyle karşı karşıya bırakması halinde, Amerikan seçmeninin Trump yönetimine İran’a yönelik askeri operasyonu durdurması için ciddi baskı yapabileceğini de ifade etti.
Öte yandan Lambert, Trump’ın İran’daki ABD askeri harekatının yaklaşık dört hafta süreceğine dair verdiği mesajın, küresel petrol piyasalarına ‘panik yapmayın’ sinyali olarak yorumlanabileceğini söyledi. Doğalgaz piyasalarının ise daha kırılgan bir durumda olduğunu vurgulayan Lambert, Kuzey Yarımküre’de halen kışın devam ettiğini ve ısınma talebinin yüksek olduğunu hatırlattı. Buna göre küresel doğalgaz tedarik sistemi, fazla yedek kapasite bulunmadan neredeyse tam kapasiteyle çalışıyor. Bu nedenle olası bir arz kesintisi piyasada çok daha hızlı ve sert fiyat hareketlerine yol açabilir. (Dünya)
